ĐÀO VĂN BÌNH

[Tiếp Theo ]

Dân chúng Palestines thuộc vùng Gaza và Rafah xuống đường biểu tình đốt cờ Mỹ, hình nộm Tổng Thống Trump và hô khẩu hiệu “Đả đảo Trump!”, “Giết chết Hoa Kỳ!”, “Giết chết Do Thái!”  Tại thủ đô Istanbul của Thổ Nhĩ Kỳ, khoảng 1500 người biểu tình trước Tòa Lãnh Sự Hoa Kỳ phản đối hành động của Ô. Trump, hô to khẩu hiệu “Sát nhân Hoa Kỳ hãy ra khỏi Trung Đông!” Theo Reuters ngày 7/12/2017, nhóm Hồi Giáo Hamas thúc giục người dân Palestines hủy bỏ việc mưu tìm hòa bình và nổi dậy chống Do Thái.

 Trước quyết định lớn lao này, hai tình thế có thể xảy ra. Một là thế giới Ả Rập sẽ phải khuất trước sức mạnh của Hoa Kỳ? Hai là Ô. Trump đã quậy vào “ổ kiến lửa” Palestines và tạo thêm chính nghĩa cho các nhóm Hồi Giáo cực đoan khắp thế giới? Theo Washington Post, một số giới chức thân cận trong Tòa Bạch Ốc cho rằng quyết định của Ô. Trump chỉ nhằm làm hài lòng những người đã đóng góp tiền bạc cho ông trong cuộc tranh cử và lời hứa với cử tri và Ô. Trump không hiểu vị trí của Jerusalem trong bối cảnh chính trị toàn cầu. Theo Reuters cùng ngày, các quốc gia Ả Rập và Hồi Giáo khắp vùng Trung Đông đã lên án việc này và coi đó như là một hành động gây bạo loạn ở một vùng vô cùng bất ổn và nói rằng Hoa Kỳ đã từ bỏ vai trò của người trung gian của hòa bình. Theo AP, Tổng Thống Palestines nói với các vị lãnh đạo Ả Rập và Hồi Giáo rằng vai trò trung gian hòa giải Hoa Kỳ không còn thích hợp nữa và cần được Liên Hiệp Quốc thay thế.

Trên đường thực hiện chuyến công du Hy Lạp, Tổng Thống Thổ Nhĩ Kỳ Erdogan nói rằng Ô. Trump sai lẩm khi ông nghĩ rằng “Tôi mạnh nên tôi đúng”. Vào ngày 8/12/2107, trong một cuộc họp khẩn cấp, 14 thành viên của Hội Đồng Bảo An LHQ đã lên tiếng chống lại quyết định của Tổng Thống Donald Trump công nhận Jerusalem là thủ đô của Do Thái và nói rằng tuyên bố này đi ngược với những nghị quyết của LHQ là vấn đề Jerusalem phải được giải quyết bằng đường lối hòa bình trên căn bản hai quốc gia. Theo Reuters ngày 9/12/2017: “Trong cuộc họp khẩn cấp của Liên Đoàn Ả Rập tại Cairo, Ai Cập, ngoại trưởng của Li-băng Gebran Bassil nói rằng các quốc gia Ả Rập nên xem xét việc áp đặt cấm vận kinh tế lên Hoa Kỳ để ngăn ngừa việc di chuyển tòa đại sứ tại Do Thái về Jerusalem. Phản ứng ngăn chặn trước (pre-emptive) là bắt đầu bằng những giải pháp ngoại giao, rồi đến kinh tế và tài chính.” Còn ngoại trưởng Iraq nói rằng, “Nếu chúng ta không làm gì hết thì nhiều thảm kịch sẽ xảy ra.” Còn Tổng Thống Erdogan làm tình thế căng thẳng hơn khi gọi Do Thái là “quốc gia khủng bố” (terror state). Cuộc họp 22 quốc gia Ả Rập đã ra bản tuyên bố chung nói rằng quyết định của Hoa Kỳ là nguy hiểm và vi phạm luật pháp quốc tế, nó không có tác dụng và bị thủ tiêu. Liên Đoàn Ả Rập sẽ yêu cầu Hội Đồng Bảo An LHQ hủy bỏ quyết định này. Hội nghị còn ra tuyên bố công nhận Jerusalem là thủ đô của Palestines đang bị Do Thái chiếm đóng và kêu gọi quốc tế ủng hộ tuyên bố của họ.

Hoa Kỳ là “ông vua” cấm vận người ta, nay lại bị các ông Ả Rập răn đe cấm vận. Thật là chuyện trớ trêu. Không biết cuộc khủng hoảng Jerusalem sẽ kéo thế giới đi về đâu. Vấn đề Jerusalem, ngoài việc đây là thánh địa của ba tôn giáo, nó còn là danh dự của thế giới Ả Rập cho nên nhất định họ không chịu thua Do Thái trong trận này. Theo tôi, một cách khách quan nhất, Hoa Kỳ đã để mất vai trò “lãnh đạo thế giới” nhất là đối với thế giới Ả Rập và Hồi Giáo khi đứng hẳn về phía Do Thái, tạo cơ hội cho Hoa Lục hay Nga can dự sâu vào vùng này.

 Hiện nay Nga, sau khi giải quyết tạm xong vấn đề Syria, đã ngỏ ý tham gia vào tiến trình giải quyết cuộc nội chiến ở Lybia kéo dài từ lúc Ô. Obama và NATO lật đổ và giết chết Ô. Qaadafi vào năm 2011. Nga có liên hệ mật thiết với Thống Chế Hafta (tướng 5 sao) lãnh đạo Quân Đội Quốc Gia Libya (the Libyan National Army) chống lại Chính Phủ Hòa Hợp Quốc Gia (The Government of National Accord) do Liên Hiệp Quốc và Hoa Kỳ hỗ trợ. Nga có thể đã có một căn cứ quân sự giữa Benghaze và Tobruk nằm ở ven bờ  Địa Trung Hải sau khi Thống Chế Hafta viếng thăm một HKMH Nga đậu ở ngoài khơi Hải Cảng Tobruk vào Tháng Giêng 2017. Nga còn âm thầm đứng trung gian giữa hai lực lượng chính là Fatah và Hamass của Palestines. Nay Hoa Kỳ rút chân ra khỏi vai trò hòa giải, có thể Nga, Anh Quốc hay Hoa Lục sẽ thay thế vị trí này.

Đào Văn Bình

(California ngày 15/12/2017)